نوع مقاله : مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای دانشکده حقوق دانشگاه علامه طباطبائی,، تهران، ایران.

2 دانشیار گروه حقوق خصوصی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی، تهران ، ایران.

چکیده

هدف از این مطالعه شناسایی میزان شفافیت یعنی چگونگی سهولت دسترسی به اطلاعات عمومی در زمینه‌ی الزامات زیست-محیطیِ قراردادهای بالادستی نفت وگاز در حقوق ایران و آمریکا است‌. علاوه بر مطالعه کتابخانه‌ای و اسنادی‌، با تأکید بر روش دلفی‌، از پرسشنامه حاوی 24 پرسش که زمینه‌های شفافیت قوانین را در چرخه‌ی حیات پروژه‌ی هیدروکربنی شامل تأییدیه یا مجوزها، عملیات و خاتمه بررسی می‌کند‌، ‌استفاده شده است.
پرسشنامه توسط شرکت "وورلی پارسونز " و با همکاری API تهیه شده و مورد تأیید حوزه‌های حقوقی ده کشور در پژوهشی مشابه قرارگرفته است‌. جامعه آماری شامل 12 خبره‌ی حوزه برگزیده شده‌اند‌. هنگام تأییدیه اجرای پروژه هیدروکربنی در دو کشور، ارزیابی زیست ‌محیطی الزامی است اما این مجوز در ایران با بکارگیری کمتر از ده نفر، 75000 دلار هزینه دارد ولی در آمریکا با پنجاه تا صد نفر دو میلیون دلار صرف آن می شود. در ایران بر خلاف آمریکا، قانون آزادی گردش اطلاعات زیست-محیطی وجود ندارد. در مرحله عملیات پروژه، الزامات زیست ‌محیطی آمریکا به مراتب از شفافیت بیشتری برخوردارند. در مرحله خاتمه پروژه در ایران، برنامه پایان پروژه در دسترس همگان نیست حال آنکه در آمریکا همه به آن دسترسی دارند.
در مجموع ایران 9 امتیاز و آمریکا 26 امتیاز شفافیت دارند و بنا براین در چرخه حیات پروژه‌ی هیدروکربنی آمریکا به مراتب شفاف‌تر از ایران عمل می‌کند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

A Comparative Study of the Transparency of Environmental Requirements in Upstream Oil and Gas Contracts in Iranian and American Laws

نویسندگان [English]

  • Hassan Azizi 1
  • Feisal Ameri 2

1 Ph.D. student in the Faculty of Law of Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran.

2 Associate Professor, Department of Private Law, Faculty of Law and Political Science, Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran.

چکیده [English]

The purpose of this study is to identify the degree of transparency of information on the environmental requirements of upstream oil and gas contracts in Iranian and American law. In addition to the library and documentation study, with emphasis on the Delphi method, a questionnaire containing 24 questions was used that assesses the transparency of the phases in the life cycle of the hydrocarbon project, including approvals, operations and closure. This questionnaire is developed by the British Company Worley Parsons in partnership with API and is approved by the jurisdictions of ten countries. The statistical sample consists of 12 experts. Acquiring of an approval in both countries, an environmental assessment is required. Gaining this approval in Iran costs $75000 employing less than 10 people, but in the US, it costs $2000000 employing 50 to 100 people. There is no law of freedom of environmental information in Iran, while such a law is enforced in the US. In the phase of operations, the environmental requirements in the US are more obvious. Contrary to the US, the project closure plan is not available to the public in Iran. Totaly, Iran has 9 scores and the US 26 scores at the level of transparency, so in the life cycle of a hydrocarbon project, the United States are more transparent than Iran.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Transparency
  • Requirements
  • Approval
  • Operation
  • Closure
  • الف) کتب و مقالات

    الف-1: فارسی

    - ابراهیمی، سید نصرالله، (1392)، میزگرد هم اندیشی نظام جدید قراردادهای صنعت نفت، کمیته بازنگری قراردادهای نفتی وزارت نفت، جلد دوم، چاپ اول، موسسه ارتباط گستران انرژی.

    - ابراهیمی، سید نصرالله، منتظر، مهدی، و مسعودی، فرزاد  1393. اصول قانونی حاکم بر قراردادهای خدماتی بالادستی صنعت نفت و گاز ایران. پژوهشنامه اقتصاد انرژی ایران، 3 (12): 25و1.

    - ابراهیمی سیدنصراله و شیریجیان، محمد1393. قراردادهای بالادستی نفت و گاز نظام جمهوری اسلامی ایران و تبیین دلالت های قانونی و الزامات قراردادهای جدید، اقتصاد انرژی ایران ، اقتصاد محیط‌زیست و انرژی10(2) :39-1.

    - امانی، مسعود (1393) حقوق قراردادهای بین المللی نفت، تهران:  انتشارات دانشگاه امام صادق ع، ص.127.

    - ایرانپور، فرهاد، ،1386، مبانی عمومی قراردادهای نفتی، فصلنامه حقوق، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی شماره 3، ص 1

    - جعفرنیا، شهرام، حمید، جلیلوند ، 1389، بررسی شاخص­های زیست محیطی توسعه پایدار در محیط زیست شهری، ص 1

      -خاتم گویا،رضا ، صبوری پور، مهدی ،1394، بررسی تطبیقی جرائم ناشی از آلودگی هوا درحقوق ایران وحقوق فدرال ایالات‌متحده آمریکا، همایش بین المللی جامع محیط زیست، ص 1

    -  خوش­منش زاده، بهنوش. منوری، سید مسعود. دبیری،فرهاد، 1391. بررسی تطبیقی نظام حقوقی ارزیابی زیست محیطی راهبردی (SEA) درکشورهای مختلف جهان و مقایسه آن با ایران، علوم و تکنولوژی محیط زیست ، دوره چهاردهم، شماره دو، تابستان 91،ص 120

    - دارابی نیا،مرتضی،(1392) لزوم قید قواعد زیست محیطی در قراردادهای بین المللی نفتی ناظر بر استخراج و انتقال مواد نفتی( رساله دریافت دکتری تخصصی (PH.D) دانشگاه پیام نور مرکز،  مرکز تحصیلات تکمیلی) ،ص 2

    -  دبیری ،فرهاد، و کیانی، مژده (1386). بررسی قوانین و مقرّرات پیشگیرانه ازجمله ارزیابی اثرات محیطی در کشور ایران و چند کشور صنعتی. علوم و تکنولوژی محیط‌زیست. 4(9):104-95.

    - صابر، محمدرضا، (1386) «مطالعه تطبیقی ماهیت حقوقی قراردادهای بیع متقابل و جایگاه حقوقی آن»، مجله حقوقی ، شماره  37 ، ص 243-295.

    الف-2: لاتین

    - An Initiative of the,Global Leaders of Tomorrow Environment Task Force, World Economic Forum,Annual Meeting ,(Davos,Switzerland, 2001)

    - Bohringer C., Jenkins m.., Measuring the Immeasurable – Asurvry of Sustainability Indices,(Ecol. Econ2007).63:2

    - Canadian association of petroleum producers, An International Comparison of Leading Oil and Gas Producing Regions Environmental Regulation,  https://www.capp.ca › media › capp › customer-portal › document

    - Parker, H.D. and Pitt,G.D, Pollution Control Instrumentation for Oil and Effluents-first publish (1987).17-39

    - Rees William, Ecological Footprints and Appropriated Carrying Capacity: What Urban Economies Leave out,4, (Environ. Urban ,1992).121

    - Singh R. k., Murty H. R., Gupta S. k. and Dikshit A. k. An Overvivew of Sustainability Assessment Methodologies, (Bhilai, India2012) 15:293

    - Sadeleer N. d, , Liability for Oil Pollution Damage versus Liability for Waste Management. (2009) Volume 21, Issue 2, 2009, Pages 299–307

    • The World Conservation Union (IUCN) (1993).Oil and Gas Exploration and Production in Mangrove Areas (IUCN/E&P Froum 1993) report No.2.54/184. The World Conservation Union (IUCN) (1993).
    • ب) وبسایت­ها

    - Yousif, K., Kharaka, Hanor J. S. (2003). Deep Fluids in the Continents, Sedimentary Basins,Treatise on Geochemistry. Volume 5. pp. 605. ISBN 0-08-043751-6. Elsevier, p.499-540.

CAPTCHA Image