دوفصلنامۀ علمی حقوق تطبیقی

دوفصلنامۀ علمی حقوق تطبیقی

حکم معامله فضولی و مبنای آن در حقوق انگلیس، فرانسه، آلمان و ایران

نوع مقاله : مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان
محمد حسن صادقی مقدم 1
رضا شکوهی زاده 2
1 دانشیار حقوق خصوصی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران
2 استادیار حقوق خصوصی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران
چکیده
حکم معامله فضولی، از جمله احکامی است که در حقوق ایران، متفاوت از حقوق کشورهای انگلیس، فرانسه و آلمان است. معاملات فضولی در حقوق ایران همواره محکوم به عدم نفوذ است، اما حکم این معاملات در حقوق سه کشور فوق، گاه بطلان نسبی است و گاه صحت. در پس هر یک از این احکام، مبنایی وجود دارد که توجیه کننده آن است. مبنای صحت برخی مصادیق معامله فضولی در حقوق کشورهای انگلیس، فرانسه و آلمان تسهیل امر تجارت، احترام به حسن نیت خریدار و اعتبار تصرف به عنوان مالکیت است. اما مبنای عدم نفوذ معامله فضولی در حقوق ایران، جایگاه عوضین در چارچوب حقوقی عقد و سببیت آن در انعقاد عقد است.   
کلیدواژه‌ها
معامله فضولی
حسن نیت
تصرف
نظریه نمایندگی
انتقال مالکیت
قصد و رضا
سبب عقد

عنوان مقاله English

The Legal Status of Unauthorized Contracts and Its Basis in the Laws of England, France, Germany and Iran

نویسندگان English

Mohammad Hassan Sadeghi Moghadam 1
Reza Shokoohi Zadeh 2
1 Associate Professor of Private Law, Faculty of Law and Political Science, University of Tehran
2 Assistant Professor of Private Law, Faculty of Law and Political Science, University of Tehran
چکیده English

The legal status of unauthorized contracts is one of the different points between Iranian law, on one side and English, French and German law on the other. The unauthorized contracts are always ineffective in Iranian law and not absolutely void, but in English, French and German law, these contracts are sometimes effective and complete.  There are some bases behind these provisions. The most important bases of these provisions are promotion of trade, recognition of possession as the creator of property, and respect to good faith of buyer. Conversely, in Iranian law, the most important basis of non-voidance of unauthorized contracts is the causality of considerations in the creation of contract

کلیدواژه‌ها English

Unauthorized Contracts
Good Faith
Possession
Representative Theory
Transfer of Property
Intent and Consent
Cause of Contract

  1. منابع

    الف- فارسی

    1. امامی، سید حسن؛ حقوق مدنی، جلد 1، تهران، کتابفروشی اسلامیه، چاپ اول، 1378.
    2. جعفری لنگرودی، محمد جعفر؛ حقوق تعهدات، قم، مدرسه عالی امور قضایی و اداری، چاپ اول، 1354.
    3. کاتوزیان، ناصر؛ قواعد عمومی قراردادها، جلد 1 و 2، تهران، شرکت سهامی انتشار، 1383.
    4. عمید زنجانی، عباسعلی؛ قواعد فقه: بخش حقوق خصوصی، تهران، سمت، چاپ اول، 1386.
    5. انصاری، شیخ مرتضی؛ مکاسب، تبریز، مطبعه الاطلاعات، چاپ اول، 1375 ه.ق.
    6. بحرانی، شیخ یوسف؛ الحدائق الناضره فی احکام العتره الطاهره، جلد 18، قم، مؤسسه نشر اسلامی، چاپ اول، 1367.
    7. طوسی، حسن ابن علی؛ المبسوط فی فقه الامامیه، قم، مکتب المرتضویه، چاپ اول، 1388 ه.ق.
    8. طوسی، حسن ابن علی؛ مسائل الخلاف، تهران، چاپخانه اسلامیه، چاپ اول، 1370 ه.ق.

    ب- عربی

    9. غروی اصفهانی، محمد حسین؛ تعلیقه علی المکاسب، بی­جا ناشر: محمد غروی اصفهانی، چاپ اول، 1365 ه.ق.

    10.مراغی، سید میرعبدالفتاح؛  العناوین، جلد 2، قم مؤسسه نشر اسلامی، چاپ اول، 1425 ه.ق.

    11.نائینی، محمد حسین؛  تعلیقه علی المکاسب المرحوم العلامه الانصاری، تهران، بوذرجمهری، چاپ اول، 1331.

    12.نجفی، محمد حسن؛ جواهر الکلام، جلد 22، تهران دارالکتاب الاسلامیه، چاپ اول، 1385.

    13.نراقی، احمدبن محمد مهدی؛ مستند الشیعه، تهران، چاپ سنگی، چاپ اول، 1273.

    ج- لاتین

    1. Brissaud; Brissaud History of French Private Law, Rothman, New York, 1968.
    2. Carbonnier, Jean; Droit civil: Les obligations, Press Universaire de france, Paris, 1976.
    3. Carbonnier, Jean; Droit civil: Les biens, Press Universaire de france, Paris, 2000.
    4. Cardahi, Choucri; La vent en droit comparé occidental et oriental, LGDJ, Paris, 1968.
    5. Cohn, E.J; Manual of German Law, Oceana Publications, London, 1968.
    6. Cornu, Gérard; Vocabulaire Juridique, Press universitaires de france, Paris, 1987.
    7. Garner, Bryan A; Black's Law Dictionary, West Publishing Co, New York, 2004.
    8. Huebner; Huebner History of Germanic Private Law, Rothmans, New York, 1968.
    9. Mazeaud, Henri, Léon et Jean; Chabas, François;Leçons de droit civil: Les obligations, Montchrestien, Paris, 1998.
    10. Terré (François), Weill (Alex); Droit Civil: les obligations, Dalloz, Paris, 2006.
    11. Marsh (P.D.V); Comparative Contract Law: England, France, Germany, Cower, London, 1993.
    12. Wiederkehr (George) et al; Code civil, Dallos, Paris, 2009.
    13. Zweigertt, Jonrad, Kötz, Hein; An Introduction to Comparative Law, Translated by Tony Weir, Oxford Publications, Oxford, 1977.

     

     

     

    منابع

    الف- فارسی

    1. امامی، سید حسن؛ حقوق مدنی، جلد 1، تهران، کتابفروشی اسلامیه، چاپ اول، 1378.
    2. جعفری لنگرودی، محمد جعفر؛ حقوق تعهدات، قم، مدرسه عالی امور قضایی و اداری، چاپ اول، 1354.
    3. کاتوزیان، ناصر؛ قواعد عمومی قراردادها، جلد 1 و 2، تهران، شرکت سهامی انتشار، 1383.
    4. عمید زنجانی، عباسعلی؛ قواعد فقه: بخش حقوق خصوصی، تهران، سمت، چاپ اول، 1386.
    5. انصاری، شیخ مرتضی؛ مکاسب، تبریز، مطبعه الاطلاعات، چاپ اول، 1375 ه.ق.
    6. بحرانی، شیخ یوسف؛ الحدائق الناضره فی احکام العتره الطاهره، جلد 18، قم، مؤسسه نشر اسلامی، چاپ اول، 1367.
    7. طوسی، حسن ابن علی؛ المبسوط فی فقه الامامیه، قم، مکتب المرتضویه، چاپ اول، 1388 ه.ق.
    8. طوسی، حسن ابن علی؛ مسائل الخلاف، تهران، چاپخانه اسلامیه، چاپ اول، 1370 ه.ق.

    ب- عربی

    9. غروی اصفهانی، محمد حسین؛ تعلیقه علی المکاسب، بی­جا ناشر: محمد غروی اصفهانی، چاپ اول، 1365 ه.ق.

    10.مراغی، سید میرعبدالفتاح؛  العناوین، جلد 2، قم مؤسسه نشر اسلامی، چاپ اول، 1425 ه.ق.

    11.نائینی، محمد حسین؛  تعلیقه علی المکاسب المرحوم العلامه الانصاری، تهران، بوذرجمهری، چاپ اول، 1331.

    12.نجفی، محمد حسن؛ جواهر الکلام، جلد 22، تهران دارالکتاب الاسلامیه، چاپ اول، 1385.

    13.نراقی، احمدبن محمد مهدی؛ مستند الشیعه، تهران، چاپ سنگی، چاپ اول، 1273.

    ج- لاتین

    1. Brissaud; Brissaud History of French Private Law, Rothman, New York, 1968.
    2. Carbonnier, Jean; Droit civil: Les obligations, Press Universaire de france, Paris, 1976.
    3. Carbonnier, Jean; Droit civil: Les biens, Press Universaire de france, Paris, 2000.
    4. Cardahi, Choucri; La vent en droit comparé occidental et oriental, LGDJ, Paris, 1968.
    5. Cohn, E.J; Manual of German Law, Oceana Publications, London, 1968.
    6. Cornu, Gérard; Vocabulaire Juridique, Press universitaires de france, Paris, 1987.
    7. Garner, Bryan A; Black's Law Dictionary, West Publishing Co, New York, 2004.
    8. Huebner; Huebner History of Germanic Private Law, Rothmans, New York, 1968.
    9. Mazeaud, Henri, Léon et Jean; Chabas, François;Leçons de droit civil: Les obligations, Montchrestien, Paris, 1998.
    10. Terré (François), Weill (Alex); Droit Civil: les obligations, Dalloz, Paris, 2006.
    11. Marsh (P.D.V); Comparative Contract Law: England, France, Germany, Cower, London, 1993.
    12. Wiederkehr (George) et al; Code civil, Dallos, Paris, 2009.
    13. Zweigertt, Jonrad, Kötz, Hein; An Introduction to Comparative Law, Translated by Tony Weir, Oxford Publications, Oxford, 1977.

     

     

     

ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.