نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه حقوق خصوصی، دانشگاه قم، قم، ایران.

2 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، دانشگاه قم، قم، ایران.

3 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، دانشگاه قم، ایران.

10.22096/law.2019.73902.1163

چکیده

یکی از مهم‌ترین مسائل مطرح در حوزة حقوق قراردادها، نقض تعهد از جانب یکی از طرفین عقد و خسارات ناشی از آن است. از آنجا که پس از تحقق نقض، طرفی که در به هم خوردن توافق بی­تأثیر بوده است، معمولاً متحمل خساراتی چون هزینه‌های بازگرداندن کالا به محل ارسال آن برای خریدار می‌شود، قانونگذاران برای حمایت از زیان­دیده و در راستای تأثیری که این حمایت بر استحکام روابط اقتصادی می­گذارد، اقدام به وضع مقررات ناظر بر چنین خساراتی نموده­اند.
مقالة حاضر با اتخاذ رویکرد تطبیقی در حقوق ایالات متحده، فرانسه و ایران، به تبیین ماهیت خسارت‌های جانبی، شرایط لازم برای مطالبه و شیوة ارزیابی این خسارات پرداخته است. نتیجه این پژوهش با توجه به تقسیم خسارات جانبی به اصلی و فرعی بدین صورت است که هرچند در حال حاضر تمامی نظام‌های حقوقی مختلف از جمله ایران، قائل به امکان جبران خسارات جانبی اصلی، ناشی از نقض قرارداد هستند، لیکن در مسئله امکان جبران خسارات جانبی فرعی، حقوق ایران با بسیاری از نظام­های حقوقی همچون آمریکا و فرانسه تفاوت رویکرد دارد؛ از این حیث، در مقاله حاضر، رویکرد فعلی حقوق ایران در این زمینه مورد نقد قرار گرفته و سعی شده که بر مبنای اصول و قواعد فقهی، مسئله امکان جبران بسیاری از خسارات جانبی فرعی، طبق فقه امامیه، اثبات شود تا بتواند در قانونگذاری آتی ایران مبنا قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

 کتاب­نامه

الف- کتب و مقالات

الف-1: فارسی

  1. 1.          انصاری، مرتضی (1390)، تعلیق شیخ احمد پایانی؛ ترجمه و شرح مکاسب، چاپ­پنجم، قم: انتشارات دارالعلم.
  2. 2.         آریان­پورکاشانی، منوچهر (1386)، فرهنگ دو سویة فراگیر، چاپ­اول، تهران: جهان رایانه.
  3. 3.         بهرامی احمدی، حمید (1388)، قواعد فقه، چاپ­دوم، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق (ع).
  4. 4.         حلّی، نجم­الدین جعفربن حسن (1408ه.ق)، شرایع الإسلام فی مسائل الحلال و الحرام، قم: انتشارات مؤسسه اسماعیلیان.
  5. 5.         خدیوی، اختر (1394)،  فرهنگ فرانسه فارسی آکسفورد، چاپ­اول، تهران: صبا.
  6. 6.          کاتوزیان، ناصر (1389)، قانون مدنی در نظم حقوق کنونی، چاپ بیست­وششم، تهران: بنیاد حقوقی میزان.
  7. 7.         کاتوزیان، ناصر (1390)، الزام­های خارج از قرارداد، جلد1، چاپ­دهم، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
  8. 8.         کاتوزیان، ناصر (1391)، درس­هایی از عقود معین، جلد1، چاپ­هفدهم، تهران: کتابخانة گنج دانش.
  9. 9.         کاتوزیان، ناصر (1392)، عقود معین، جلد1، چاپ­دوازدهم، تهران: شرکت سهامی انتشار.
  10. 10.     کاتوزیان، ناصر (1392)، قواعد عمومی قراردادها، جلد1، چاپ­دهم، تهران: شرکت سهامی انتشار.
  11. 11.      کاتوزیان، ناصر (1392)، قواعد عمومی قراردادها، جلد2، چاپ­سوم، تهران: شرکت سهامی انتشار.
  12. 12.     یزدی طباطبایی، سیدمحمدکاظم (1337ه.ق)، عروة الوثقی، جلد2، قم: مؤسسه نشر اسلامی.
    1. 13.      Barker, David, Padfield, Colin(2007), law made simple, Twelfth Edition, London: Elsevier ltd.
    2. 14.      Frey, Martin (2000), An Introduction to the law of contracts, Third Edition, Oklahama: West legal studies.
    3. 15.      Goldberg, Victor (1989), Reading in the economics of control law, first Edition, New York: Cambridge university press.
    4. 16.      Klass, Gregory (1999), Contract law in the USA, First Edition, United Kingdom: kulwer law International.
    5. 17.       Lapoyade, Deschamps (1998), "Le Reparation du prejudice economique pur en droit francais", Revue international do droit compare, Numero deux.
    6. 18.      Martin, Elizabeth (2010), Oxford Dictionary of law, Fifth Edition, London: Oxford university press.
    7. 19.       Mckendric, Ewan (2000), Contract law, Fourth Edition, London: Palgrave.
    8. 20.      Mulcahy, Linda; Tillotson, John (2004), Contract law in perspective, Fourth Edition, London: Cavendish publishing.
    9. 21.      Saidov, Djakhongir (2008), the law of Damages in the International sale of Goods, First Edition North America, Hart publishing.
    10. 22.      Salzedo, Simon; Brunner, Peter (1999), Briefcase on contract law, Third Edition, united kingdom: Cavendish publishing.
    11. 23.      Samuel, Geoffrey (2000), Source Book on obligations and legal Remedies, Second Edition, Sydney: Cavendish publishing limited.
    12. 24.      Smits, Jan (2017), Contract law a comparative introduction, Second Edition, United Kingdom: Edward Elgar publishing.
    13. 25.      Taylor, Richard; Taylor, Damian (2013), Contract law direction, Fourth Edition, London: Oxford university press.
    14. 26.      Treitel, Sir Guenter (2003), The law of contract, Eleventh Edition, Sydney: Austratia Law book co.
    15. 27.      Wehmeier, Sally (2013), Oxford Advanced Learner,s Dictionary of current English, seventh Edition, London: Oxford university press.
    16. 28.      Zimmerman, Michael J (1996), The conception of Moral obligation, First publication, New York: Cambridge university press.
    17. 29.      "Damages in all", (1062017), uk.practicallaw.com
    18. 30.      "Considential damage", (882017), https://us legal.com

الف-2: انگلیسی

ب: سایت­های اینترنتی