نقش عدم اجرای شخص ثالث در رفع مسئولیت بایع (مطالعة تطبیقی در کنوانسیون بیع بین‌المللی کالا وین 1980 و حقوق ایران)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد دانشکدة حقوق و علوم‌سیاسی دانشگاه مازندران

2 استادیار گروه حقوق خصوصی دانشگاه آزاد اسلامی واحد آیت‌الله آملی

10.22096/law.2017.27922

چکیده

مطابق بند 2 مادة 79 کنوانسیون وین 1980، اگر عدم اجرای قرارداد توسط متعهد، ناشی از قصور شخص ثالثی باشد که متعهد او را برای اجرای تمام یا قسمتی از قرارداد به کار گرفته است، طرف مزبور (متعهد قرارداد) تنها در صورتی از مسئولیت معاف است که به موجب بند اول مادة 79، از مسئولیت معاف باشد و متصدی انجام تعهد از جانب او نیز، در صورت اعمال مقررات بند 1 مادة 79 بر او، از مسئولیت مبری باشد... .» آنچه که در این ماده بحث برانگیز بوده، از یک طرف شرایطی است که باید یک شخص درگیر در قرارداد، دارا باشد تا بتواند به عنوان شخص ثالث مندرج در بند 2 مادة 79، محسوب گردد و دیگر اینکه آیا تأمین‌کنندگان کلی، شخص ثالث محسوب می‌شوند یا خیر؛ از طرف دیگر آیا تحمیل قاعده خاص بند 2 مادة 79 و لزوم قوة قاهره دوگانه، ضروری بوده است؟
به نظر می‌رسد علی‌رغم تفسیرهای مضیق موجود به نفع کشورهای صادرکننده، وجود چنین مقرره‌ای سبب افزایش موانع معافیت بایع و در نتیجه کاهش موارد معافیت بایع نسبت به اعمال اشخاص ثالث، در برابر خریدار می‌گردد. در حقوق ایران نیز عدم اجرای چنین اشخاصی اگر مطابق قاعدة کلی نسبت به بایع قوة قاهره محسوب شود، بایع می‌تواند برای معافیت از مسئولیت در برابر خریدار بدان استناد نماید، هرچند عدم اجرای خود ثالث، ناشی از مواجهه با قوة قاهره نباشد. 

کلیدواژه‌ها


الف ـ فارسی

  1. جعفری لنگرودی، محمدجعفر؛ فرهنگ عناصرشناسی، تهران، گنج دانش، 1382.
  2. هیجده نفر از دانشمندان حقوق دانشگاه‌های معتبر جهان؛ تفسیری بر حقوق بیع بین‌المللی، ترجمه مهراب داراب پور، تهران، انتشارات گنج دانش، 1374.
  3. شهیدی، مهدی؛ سقوط تعهدات، تهران، مجد، چاپ ششم، 1383.
  4. صفایی، سیدحسین؛ حقوق بیع بین‌المللی، تهران، انتشارات دانشگاه تهران، 1384.
  5. کاتوزیان، ناصر؛ اعمال حقوقی، تهران، شرکت سهامی انتشار، 1382.
  6. ـــــــ­ــــــ ؛ حقوق مدنی؛ دوره عقود معین (1)، تهران، شرکت سهامی انتشار، چاپ نهم، 1384.
  7. ــــــــــــــ ؛ قواعد عمومی قراردادها، ج 3، تهران، شرکت سهامی انتشار، چاپ چهارم، 1383.
    1. Barry, Nicholas (1984), Impracticability and Impossibility in the U. N. Convention on Contracts for the International Sale of Goods, Published in Galston & Smit ed, Matthew Bender.
    2. Bund Jennifer M. (1998), “Force majeure Clauses: Drafting Advice for the CISG Practitioner”, Journal of Law and Commerce, 381-413.
    3. Chengwei, Liu (2005), Commentary on the International Sales Law: The 1980 Vienna Sale Convention, 2nd edition, LL. M. of Renmin University of China.
    4. Enderlein Fritz & Maskow Dietrich (1992), International Sales Law: United Nations Convention on Contracts for the International Sale of Goods, Oceana Publication.
    5. Honnold, John O. (1999), Uniform Law for International Sales under the 1980 United Nations Convention, 3rd ed. , Kluwer Law International.
    6. Jenkins, Sarah Howard (1998), “Exemption for Nonperformance: UCC, CISG, UNIDROIT Principles -- A Comparative Assessment” , Tulane Law Review.
    7. International Council of Commercial Arbitration (1997), Yearbook Commercial Arbitration XXII, Albert Jan van den Berg ed. , Kluwer; available at: http://www.cisg.law.pace.edu/cases/960321g1.html,25 Febuary 2014.
    8. Lookofsky, Joseph (2000), The 1980 United Nations Convention on Contracts for the International Sale of Goods, Kluwer Law International.
    9. Rapsomanikas, Michael G. (1980), “Frustration of Contract in International Trade Law and Comparative Law” , Duquesne Law Review.
    10. Schlechtriem, Peter (1986), Uniform Sales Law - The UN-Convention on Contracts for the International Sale of Goods, Published by Manz, Vienna.
    11. Secretariat Commentary on Art. 65 of the 1978 Draft [draft counterpart of CISG Art. 79]: Comment 12; Available at: http://www.cisg. law.pace.edu/cisg/text/secomm/secomm-79. html, 15 May 2014.
    12. Tallon, Denis (1978), Commentary on the International Sales Law: The 1980 Vienna Sale Convention, Cesare Massimo Bianca & Michael Joachim Bonell eds. , Milan; Available at: http://www.cisg.law.pace.edu/ cisg/biblio/tallon-bb79. html, 20 March 2014.
    13. Ziegel, Jacob S. (1981), Report to the Uniform Law Conference of Canada on Convention on Contracts for the International Sale of Goods, University of Toronto.

ب ـ لاتین