نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار گروه حقوق دانشگاه مفید

چکیده

مداخله بشردوستانه در مفهوم کلاسیک، به مداخله یک جانبه یک یا چند دولت در امور داخلى دولت دیگر، با توسل به زور و بنا به اهداف و مقاصد بشر دوستانه تعریف شده است. در مورد مداخله بشردوستانه، پرسشهاى فراونى مطرح است: آیا اساسا مداخله انسان‏دوستانه، مطابق مقررات حقوق بین الملل جایز است یا نه؟ اعتبار حقوقى چنین مداخله‏اى چگونه اثبات مى‏شود؟ آیا مستند جواز، منشور ملل متحد است یا عرف بین المللى و عملکرد دولتها؟ میان مداخله، خودیارى و دفاع مشروع چه تفاوتى وجود دارد؟ شرایط جواز کدامند؟ مراد از نقض فاحش حقوق بشر چیست؟ و مانند این گونه پرسشها؛ ولى یک پرسش اساسى وجود دارد که محور این مقاله محسوب مى‏شود: آیا مداخله بشر دوستانه اخلاقا موجه است؟ برپایه کدام نظریه اخلاقى مى‏توان مداخله بشر دوستانه را توجیه نمود؟
مسلم است که دولتها در برابر نقض حقوق بنیادین بشر مسؤولیت اخلاقى دارند. بى تردید هر گاه حقوق بشر بطور سیستماتیک، فاحش و در سطح گسترده نقض شود، به گونه‏اى که وجدان بشریت را متأثر سازد، سکوت جامعه جهانى از لحاظ اخلاقى و انسانى موجه نیست.
در این مقاله ضمن بررسى مبانى اخلاقى این تکلیف، حدود و قلمرو جواز مداخله و شرایط اخلاقى بودن آن بحث و بررسى مى‏شود

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

EXAMINING HUMANITARIAN INTERVENTION FROM THE PERSPECTIVE OF MORALITY

نویسنده [English]

  • Nasser Ghorban Nia

چکیده [English]

Humanitarian intervention in its classic sense refers to unilateral or multilateral interference of a state/states into the domestic affairs of another state through resort to force and for humanitarian purposes and objectives. There are plenty of questions with respect to humanitarian intervention including: Is humanitarian intervention ever permitted under international law? How can one establish the legal validity of such intervention? Can the Charter of the United Nations, international custom, or state practice provide justification? What are the differences between intervention, self-help, and self-defense? What are the conditions of permissibility? What is meant by gross violation of human rights? But there is a fundamental question which is the focal point of this paper: Is humanitarian intervention morally justified? On the basis of which moral theory can it be justified?
Obviously, states are morally responsible for the violation of basic human rights. There is also no doubt when human rights are violated systematically, grossly and in a widespread manner so that human conscience is shocked, non-action on the part of international community is not morally justified.
This article, while studying the moral grounds of such a duty, examines the limits and scope of humanitarian intervention and the requirements of its moral justification

کلیدواژه‌ها [English]

  • humanitarian intervention
  • Morality
  • human rights
  • GROSS VIOLATION OF HUMAN RIGHTS

منابع

الف ـ فارسى و عربى
1- آقایى، سید داود، نقش و جایگاه شوراى امنیت سازمان ملل متحّد در نظم نوین جهانى، پیک فرهنگ، اول، 1375.
2- الطوسى، شیخ الطائفه، تهذیب الاحکام، دارالکتب الاسلامیه تهران، 1364، ج 6.
3- قارى سید فاطمى، سید محمد، نظریات اخلاقى در آینه حقوق، نامه مفید، ش 29.
4- گالى: فیلسوفان جنگ و صلح، ترجمه: محسن حکیمى، نشر مرکز، 1372.
5- موحد، محمدعلى، در هواى حق و عدالت از حقوق طبیعى تا حقوق بشر، نشر کارنامه، ج اوّل، 1381.
6- مطهرى، مرتضى، جهاد و مشروعیت آن در قرآن، صدرا، قم، 1360.
7- نیکسون، ریچارد، فراتر از صلح، ترجمه: عبدالرحیم نوه ابراهیم، روزنامه اطلاعات، 28 آذر 1373.
ب ـ انگلیسى
8- Alfred von verdross: Forbidden treaties in international law, 31 AM. J. Jntll, 1973.
9- Bruno Simma: Nato, the U.N and the use of force, legal aspectshttp://www.ejil.org/journal/vol 10/No.1/ab 1. html.
10- Christofer G.wood: Is there a right of humanitarian intervention? Theworld today, Feb 1993.
11- D. W. Bowett: The interrelation of theories of intervention andselfdefence in law and civil war in the modern world, edited by J.N.Moor, 1974.
12- H. lauterpacht: international law and Human Rights, 1950.
13- I. Brownlie: Humanitarian intervention in law and civil war in the modernworld.
14- I. Brownlie: Thoughts on kind - Hearted Cunmen, in Richard lilich (ed) Humanitarian intervention and the United Nations, University press of virginia, 1973.
15- I. Brownlie: international law and the use of force by states, oxford, 1963.
16- International commission on intervention and state sovereignty (ICISS): The responsibility to protect, December 2001.
17- J.Rawls: The law of People, Harvard university press, 1999.
18- Jean pierre L.Fonteyne: The customary international law doctrine ofhumanitarian intervention, 1974, california wesern ILJ203.
19- John Raymond: The Just war theory, WWW. monrsofadoration. org. justwar.
20- Mark Edward Deforrest: A Just war theory and the recent U.S Air strikesagainst Iraq, Gonzaya university, http: law Gonzaya.edu.
21- Michael Friedman: Humanitarian intervention and the U.N.1973.
22- Michael Reisman: Kosovo's Antinomies: A.J.I.h, Vol, 93. No.H. 1999.
23- Michael Reisman: coercion and self determination, construing charter, Art.2(4), 1984, American Journal of international law.
24- Oppenheim / lauterpacht : international law, london, 1955.
25- Richard. B.Lilich: kant and the current debate of humanitarianintervention, Journal of transnational law and policy, 1997.
26- Simon Chesterman: Euthanasia, the sanctity of life and the law in thenetherland and the northern territory of Australia Netherland. in lowreview,1998.
27- Simon Chesterman: just war or Just peace, oxford university press, 2001.
28- T. M. Franck and Rodley: After Bangladesh: The law of humanitarianintervention by military force, American Journal of international law, vol 67, 1973.
29- Valadimir kartashkin: Human Rights and Human Intervention in law andforce in the international order,U.S.A west press, 1991.
30- W.D. Verway: Humani tarian intervention under international law, innetherland law review, 1985.
CAPTCHA Image